{"id":3238,"date":"2012-02-24T15:34:53","date_gmt":"2012-02-24T15:34:53","guid":{"rendered":"http:\/\/www.erodzina.eu\/?p=3238"},"modified":"2012-02-24T15:34:53","modified_gmt":"2012-02-24T15:34:53","slug":"a-jesli-umre","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.erodzina.pl\/index.php\/2012\/02\/24\/a-jesli-umre\/","title":{"rendered":"A je\u015bli umr\u0119?"},"content":{"rendered":"
\"wychowanie\"– A je\u015bli umr\u0119?
\n     O ma\u0142y w\u0142os a ud\u0142awi\u0142abym si\u0119 kawa\u0142kiem ciastka. Matka Wied\u017ama nie wygl\u0105da\u0142a na chor\u0105, niezr\u00f3wnowa\u017con\u0105 psychicznie lub n\u0119kan\u0105 my\u015blami samob\u00f3jczymi. Wygl\u0105da\u0142a jak zwykle, zachowywa\u0142a si\u0119 jak zwykle, gada\u0142a jak zwykle.
\n– Dlaczego mia\u0142aby\u015b umrze\u0107? \u2013 wydusi\u0142am z siebie, gdy ju\u017c otrz\u0105sn\u0119\u0142am si\u0119 z pierwszego szoku \u2013 Dlaczego w og\u00f3le o tym my\u015blisz? M\u0142oda jeste\u015b, szanse, \u017ce umrzesz, s\u0105 chyba bliskie zeru\u2026
\n– Nie szalej \u2013 odpowiedzia\u0142a spokojnie \u2013 ka\u017cdy kiedy\u015b umrze, niekoniecznie ze staro\u015bci.
\n     Nie wiedzia\u0142am co powiedzie\u0107. Patrzy\u0142am jak ostatni g\u0142upek i chyba tak samo wygl\u0105da\u0142am. Ona wiedzia\u0142a. W ko\u0144cu nie zacz\u0119\u0142a bez powodu.
\n– Gdybym wiedzia\u0142a kiedy, mia\u0142abym szans\u0119 si\u0119 przygotowa\u0107. Si\u0119 \u2013 jak si\u0119, mia\u0142abym szans\u0119 przygotowa\u0107 Ma\u0142\u0105 Wied\u017am\u0119, przekaza\u0107 szybciutko sched\u0119. Mia\u0142abym szans\u0119 wszystko ustali\u0107, zaplanowa\u0107, ogarn\u0105\u0107 i wybra\u0107. Ale nie wiem i nie mam. Dlatego musz\u0119 inaczej.
\n– Czyli jak? \u2013 wypsn\u0119\u0142o mi si\u0119 zupe\u0142nie bezwiednie.<\/p>\n

\nDzieci maj\u0105 niespotykany
\ndar pojmowania najr\u00f3\u017cniejszych
\nczynno\u015bci jako zabawy.
\nTo dzi\u0119ki temu ucz\u0105 si\u0119
\nszybciej i lepiej ni\u017c doro\u015bli,
\nw dodatku sprawia im to mn\u00f3stwo
\nfrajdy i rado\u015bci.<\/b><\/p>\n

– Nosi\u0142am j\u0105 w sobie tyle miesi\u0119cy i to by\u0142 jedyny czas, kiedy by\u0142a ode mnie zupe\u0142nie zale\u017cna, kiedy jej \u017cycie zale\u017ca\u0142o od mojego, jej bycie i jej ca\u0142a reszta. By\u0142o \u2013 min\u0119\u0142o. Przysz\u0142a na \u015bwiat i od tej pory moim zadaniem jest przygotowa\u0107 j\u0105 i nauczy\u0107 \u017cy\u0107 samodzielnie. Beze mnie. Nie chodzi o to, \u017ceby uwa\u017ca\u0142a, \u017ce nie potrzebuje ludzi i jest cudownie samowystarczalna. Chodzi o to, \u017ceby da\u0142a sobie rad\u0119 bez mojej niezb\u0119dnie-koniecznie-potrzebnej pomocy, \u017ceby wiedzia\u0142a, \u017ce umie, potrafi, mo\u017ce\u2026, \u017ce jest warto\u015bciowa, zdolna, m\u0105dra, silna sama w sobie, niezale\u017cnie ode mnie.
\n     Przerwa\u0142a na chwil\u0119. Spojrza\u0142a za Ma\u0142\u0105 Wied\u017am\u0105, bawi\u0105c\u0105 si\u0119 – zdaje si\u0119 – w huragan.
\n– Prosz\u0119 to w tej chwili sprz\u0105tn\u0105\u0107, idziemy spa\u0107 \u2013 powiedzia\u0142a spokojnie.
\n-Mamusia umie lepiej \u2013 Ma\u0142a Wied\u017ama odpowiedzia\u0142a g\u0142osem najs\u0142odszym ze s\u0142odkich.
\n– S\u0142ysza\u0142a\u015b? \u2013 zwr\u00f3ci\u0142a si\u0119 do mnie. \u2013 O tym w\u0142a\u015bnie m\u00f3wi\u0119.
\n          Nachyli\u0142a si\u0119 nad ni\u0105 i wyszepta\u0142a:
\n– Nie martw si\u0119, ju\u017c nied\u0142ugo. Jeszcze troch\u0119 i b\u0119dziesz umia\u0142a tak samo.
\n     Pokaza\u0142a jej, jak to zrobi\u0107, nast\u0119pnie usiad\u0142a obok i podziwia\u0142a, chwali\u0142a, podpowiada\u0142a, chwali\u0142a, motywowa\u0142a, chwali\u0142a\u2026 Chwil\u0119 to trwa\u0142o. Jak by nie patrze\u0107, huragan by\u0142 tragiczny w skutkach, Ma\u0142a Wied\u017ama za\u015b \u2013 jest ma\u0142a.
\n– Musisz poprawia\u0107 \u2013 zacz\u0119\u0142am, gdy wr\u00f3ci\u0142a z sypialni \u2013 zmarnowa\u0142a\u015b tyle czasu, a i tak\u2026
\n     Przerwa\u0142a mi. Wiedzia\u0142a co chc\u0119 powiedzie\u0107.
\n– A co twoim zdaniem powinnam by\u0142a zrobi\u0107? Posprz\u0105ta\u0107 za ni\u0105, \u017ceby by\u0142o szybciej i bez problem\u00f3w? Pomaga\u0107 jej aktywniej, najlepiej w\u0142asnymi r\u0119kami? Nie wymaga\u0107, bo ma\u0142a, bo ma czas? Nie zamierzam \u2013 odpowiedzia\u0142a zanim zd\u0105\u017cy\u0142am otworzy\u0107 usta. – Jest ma\u0142a, a nie upo\u015bledzona. Powinnam si\u0119 o ni\u0105 troszczy\u0107, pilnowa\u0107 jej, chroni\u0107, ale nie wyr\u0119cza\u0107! Ona si\u0119 musi nauczy\u0107 wszystkiego od zera. Jak ma to zrobi\u0107, gdy b\u0119d\u0119 jej podk\u0142ada\u0142a poduszki, \u017ceby kolana nie st\u0142uk\u0142a, biegaj\u0105c? Gdy b\u0119d\u0119 trzyma\u0142a za r\u0119k\u0119 ca\u0142y czas, b\u0119d\u0119 biega\u0142a z ni\u0105 na r\u0119kach, bo przecie\u017c ja biega\u0107 umiem, to si\u0119 nie przewr\u00f3c\u0119, a wi\u0119c i ona krzywdy sobie nie zrobi? Jak ma nauczy\u0107 si\u0119 sprz\u0105ta\u0107, gdy b\u0119d\u0119 robi\u0142a to za ni\u0105? Jak nauczy si\u0119 my\u0107, gdy nie pozwol\u0119 jej pr\u00f3bowa\u0107? Jak ma umie\u0107 si\u0119 bawi\u0107, gdy b\u0119d\u0119 jej organizowa\u0107 czas i wymy\u015bla\u0107, co ma w danej chwili robi\u0107? Jak ma nauczy\u0107 si\u0119 je\u015b\u0107, gdy b\u0119d\u0119 j\u0105 karmi\u0107, \u017ceby by\u0142o szybciej i czy\u015bciej oraz bez szk\u00f3d?
\n
[smartads]
\n     To jest jak chodzenie. Nauczy\u0142a si\u0119, bo pr\u00f3bowa\u0142a. Raz, drugi, pi\u0105ty, dziesi\u0105ty. Upad\u0142a, potkn\u0119\u0142a si\u0119, nie uda\u0142o si\u0119 jej, a ona pr\u00f3bowa\u0142a dalej, a\u017c w ko\u0144cu znalaz\u0142a spos\u00f3b, jak to zrobi\u0107, zadowolona z efekt\u00f3w \u2013 mia\u0142a motywacj\u0119 do doskonalenia tej umiej\u0119tno\u015bci. Chc\u0119, \u017ceby by\u0142a samodzielna, oczywi\u015bcie na miar\u0119 wieku, \u017ceby umia\u0142a sobie radzi\u0107, szuka\u0142a rozwi\u0105za\u0144, wyj\u015bcia, podejmowa\u0142a decyzje i liczy\u0142a si\u0119 z konsekwencjami. Za ma\u0142a? Chyba nie. Chc\u0119, \u017ceby poznawa\u0142a, rozwija\u0142a si\u0119, uczy\u0142a. Dlatego pokazuj\u0119, trzymam za r\u0119k\u0119 raz i drugi, po czym puszczam i obserwuj\u0119. Cz\u0142owiek najszybciej przyswaja to, czego uda\u0142o mu si\u0119 do\u015bwiadczy\u0107, czego dotkn\u0105\u0142, pow\u0105cha\u0142, co sparzy\u0142o, da\u0142o si\u0119 zapami\u0119ta\u0107. S\u0142owa w tym wypadku s\u0105 bezsilne. Pozwalam na upadki, bo tylko dzi\u0119ki nim nauczy si\u0119 upada\u0107 bezpiecznie\u2026 Odruchowo wyci\u0105ga r\u0105czki, asekuruje si\u0119, amortyzuje upadek, ochrania g\u0142ow\u0119. Nie musia\u0142am jej tego uczy\u0107. Po prostu nie ingerowa\u0142am. Gdybym chroni\u0142a ka\u017cdy krok, \u201ezmi\u0119kcza\u0142a\u201d ka\u017cdy upadek, nie mia\u0142aby potrzeby sama si\u0119 chroni\u0107, odruch z czasem by zanik\u0142. To naturalna reakcja, kiedy nie pozwala si\u0119 dziecku w taki czy inny spos\u00f3b na jakie\u015b zachowania, nawet je\u015bli robi si\u0119 to z jakiej\u015b dziwnie poj\u0119tej troski, dziecko z czasem zaprzestaje takich zachowa\u0144.<\/div>\n

<\/p>\n

     Nie chc\u0119, \u017ceby czu\u0142a si\u0119 kiedy\u015b zale\u017cna od innych i mia\u0142a poczucie, \u017ce sama sobie nie poradzi. Chc\u0119 by ros\u0142a kreatywna, skuteczna, wytrwa\u0142a, \u017ceby d\u0105\u017cy\u0142a do celu i nie zniech\u0119ca\u0142a si\u0119. Przecie\u017c je\u015bli b\u0119d\u0119 robi\u0142a wszystko za ni\u0105, znajdowa\u0142a rozwi\u0105zania, podsuwa\u0142a pomys\u0142y, podnosi\u0142a, wysadza\u0142a, zdejmowa\u0142a\u2026, nie dam jej mo\u017cliwo\u015bci, by znalaz\u0142a spos\u00f3b i zrobi\u0142a to sama.
\n
\"wychowanie
\n     Je\u015bli przybiegn\u0119 z pomoc\u0105 po pierwszej nieudanej pr\u00f3bie, nieproszona, albo niew\u0142a\u015bciwie pro\u015bbom ulegn\u0119, wyr\u0119cz\u0119 \u2013 zaszkodz\u0119 podw\u00f3jnie: zakomunikuj\u0119, \u017ce nie jest w stanie wymy\u015bli\u0107 innych sposob\u00f3w oraz naucz\u0119, \u017ce nie musi si\u0119 wysila\u0107, bo zawsze znajdzie si\u0119 kto\u015b, kto zrobi co\u015b za ni\u0105. Wyro\u015bnie okaleczona, z przekonaniem, \u017ce niczego nie umie i z roszczeniow\u0105 postaw\u0105. Czas, kiedy musia\u0142am j\u0105 wyr\u0119cza\u0107, dawno min\u0105\u0142. Odk\u0105d nie jest bezradnym noworodkiem, ma si\u0119 rozwija\u0107. Nie zrobi tego moimi r\u0119kami!
\nJe\u015bli b\u0119d\u0119 robi\u0142a co\u015b za ni\u0105 (bo ja nie zniszcz\u0119, nie rozlej\u0119, nie poplami\u0119, zrobi\u0119 szybciej, lepiej i nie trzeba b\u0119dzie po mnie poprawia\u0107), nie b\u0119dzie umia\u0142a tego zrobi\u0107. Je\u015bli stale b\u0119d\u0119 wymy\u015bla\u0107, co i jak ma robi\u0107, b\u0119dzie si\u0119 nudzi\u0142a, gdy nagle przestan\u0119, nie b\u0119dzie potrafi\u0142a zorganizowa\u0107 sobie czasu. Tu nie chodzi o brak zainteresowania, a o stworzenie warunk\u00f3w do rozwoju, okazji do \u0107wicze\u0144 fizycznych i umys\u0142owych, o otwieranie furtki dla inwencji, pomys\u0142owo\u015bci, wniosk\u00f3w\u2026
\n– Ale ona jest jeszcze taka\u2026 ma\u0142a. Chyba jednak za ma\u0142a \u2013 wtr\u0105ci\u0142am zdziwiona.
\n– Dzieci nie s\u0105 za ma\u0142e! Oczywi\u015bcie, trzeba si\u0119 dostosowa\u0107 do wieku, ale tylko pod wzgl\u0119dem wymaga\u0144 co do efekt\u00f3w. Dzieci maj\u0105 niespotykany dar pojmowania najr\u00f3\u017cniejszych czynno\u015bci jako zabawy. To dzi\u0119ki temu ucz\u0105 si\u0119 szybciej i lepiej ni\u017c doro\u015bli, w dodatku sprawia im to mn\u00f3stwo frajdy i rado\u015bci. Nie powiem, \u017ce zawsze to proste, wymaga bowiem czasu, cierpliwo\u015bci i si\u0142. W ostatecznym rozrachunku, to chyba jednak niewielki nak\u0142ad pracy. Daje mi pewno\u015b\u0107, \u017ce ro\u015bnie pewna siebie, \u015bwiadoma swoich zalet i zdolno\u015bci, tego \u017ce je\u015bli zechce \u2013 dokona wszystkiego i sprosta wszystkiemu.
\n– A je\u015bli nie umrzesz? \u2013 zapyta\u0142am przekornie.
\n
[smartads]
\n– Je\u015bli nie umr\u0119, zestarzej\u0119 si\u0119 spokojnie, bez trosk i l\u0119ku o to, \u017ce do ko\u0144ca swych dni b\u0119d\u0119 zajmowa\u0107 stanowisko s\u0142u\u017c\u0105cej w\u0142asnego dziecka, bo albo od ma\u0142ego przyzwyczajone do s\u0142u\u017cenia, b\u0119dzie tej s\u0142u\u017cby wymaga\u0142o, albo z obawy o krzywd\u0119, jak\u0105 nienauczone mog\u0142oby sobie wyrz\u0105dzi\u0107, b\u0119dzie o ni\u0105 prosi\u0142o\u2026 Albo z obydwu tych powod\u00f3w na raz. B\u0119d\u0119 dumna, \u017ce mnie nie potrzebuje by \u017cy\u0107 i tworzy\u0107 swoj\u0105 w\u0142asn\u0105 histori\u0119.<\/p>\n
Szko\u0142a do\u015bwiadczenia kosztuje,
\nale \u017cadna inna nie potrafi
\nlepiej wykszta\u0142ci\u0107 cz\u0142owieka.
\n[Benjamin Franklin]<\/em><\/div>\n

Katarzyna Perkowska<\/i><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

– A je\u015bli umr\u0119?      O ma\u0142y w\u0142os a ud\u0142awi\u0142abym si\u0119 kawa\u0142kiem ciastka. Matka Wied\u017ama nie wygl\u0105da\u0142a na chor\u0105, niezr\u00f3wnowa\u017con\u0105 psychicznie lub n\u0119kan\u0105 my\u015blami samob\u00f3jczymi. Wygl\u0105da\u0142a jak zwykle, zachowywa\u0142a si\u0119 jak zwykle, gada\u0142a jak zwykle. – Dlaczego mia\u0142aby\u015b umrze\u0107? \u2013 wydusi\u0142am z siebie, gdy ju\u017c otrz\u0105sn\u0119\u0142am si\u0119 z pierwszego szoku \u2013 Dlaczego w og\u00f3le o tym … <\/p>\n

Czytaj dalej A je\u015bli umr\u0119?<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,70,20,77,40,47,54],"tags":[310,615,931,949,1166],"class_list":["post-3238","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dziecko","category-felietony","category-katarzyna-perkowska","category-mama-byc","category-rodzina","category-wychowanie","category-zycie-wokol-nas","tag-dziecko-2","tag-nauka-samodzielnosci","tag-rozwoj-dziecka-2","tag-samodzielna-zabawa","tag-wychowanie-2","entry"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.erodzina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3238","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.erodzina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.erodzina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.erodzina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.erodzina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3238"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.erodzina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3238\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.erodzina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3238"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.erodzina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3238"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.erodzina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3238"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}